Economisch nieuws

Abonneren op feed Economisch nieuws
NOS Economie
Bijgewerkt: 40 min 9 sec geleden

'Top Air France-KLM akkoord over aanblijven Elbers'

zo, 17/02/2019 - 14:02

De top van luchtvaartconcern Air France-KLM heeft een akkoord bereikt over de herbenoeming van KLM-topman Pieter Elbers. Dat meldt de Franse zakenkrant La Tribune. Daarmee zou een einde komen aan de machtsstrijd die al weken woedt binnen het bedrijf.

Het personeel van KLM vreesde dat de nieuwe topman van het concern, de Canadees Benjamin Smith, af wilde van Elbers, die de Nederlandse tak van het bedrijf runt en van wie het contract binnenkort afloopt. Smith zou van Air France-KLM één bedrijf willen maken en daarom graag willen toetreden tot het bestuur van KLM.

La Tribune schrijft nu dat volgens het akkoord de huidige organisatiestructuur van het concern grotendeels behouden blijft. Wel zouden bepaalde bedrijfsonderdelen van de Franse en Nederlandse tak worden samengevoegd. In ruil daarvoor zou Elbers op zijn plek mogen blijven zitten en krijgt KLM garanties over het behoud van banen.

'Nog geen akkoord'

Ook zou Smith willen dat er meer macht komt te liggen bij het zogeheten 'comité van ceo's'. KLM-baas Elbers zou samen met algemeen directeur Anne Rigail van Air France benoemd worden tot adjunct-directeur. Daarnaast treedt de Française Anne-Marie Couderc toe tot de raad van commissarissen van KLM, meldt de Franse krant.

Air France-KLM wil nog niet reageren op de berichtgeving. Bronnen bij KLM zeggen tegen De Telegraaf dat er nog geen sprake is van een akkoord. Er zou alleen een voorstel liggen van het hoofdbestuur, dat tot een oplossing wil komen.

Belangrijke week

Elbers heeft volgens La Tribune vrijdag bij een vergadering ingestemd met deze plannen. Het nieuws hierover komt naar buiten voor het begin van een belangrijke week voor Air France-KLM. Het bestuur van het concern vergadert dinsdag over het aanblijven van Elbers. Een dag later worden de jaarcijfers gepubliceerd.

Pas op 25 april wordt ook door de aandeelhouders van KLM gestemd over een contractverlenging van de Nederlandse topman. De raad van commissarissen van de luchtvaartmaatschappij is al akkoord.

Britse luchtvaartmaatschappij failliet: brexit duwt ons over het randje

za, 16/02/2019 - 21:39

Een Britse luchtvaartmaatschappij zegt per direct te moeten stoppen als gevolg van de brexit. Flybmi heeft alle vluchten geschrapt en zelfs passagiers die al waren ingecheckt op een vlucht van München naar Bristol mochten hun reis niet vervolgen.

Flybmi voert vluchten uit naar 25 bestemmingen in het Verenigd Koninkrijk en Europa. Dit soort regionale luchtvaart heeft het sowieso moeilijk, maar in een verklaring zegt Flybmi dat door de aankomende brexit een faillissement onoverkomelijk is.

De brexit heeft met name invloed op de kosten van uitstootrechten van CO2, schrijft het bedrijf. Deze emissierechten zijn duurder geworden omdat Britse luchtvaartmaatschappijen van de EU niet meer volledig mogen deelnemen in het Europese handelssysteem van deze rechten.

Flybmi, waar 376 mensen werkten, zegt dat de onzekerheid van de brexit er ook toe heeft geleid dat benodigde luchtvaartcontracten niet zijn binnengesleept. Zij vrezen dat bepaalde bestemmingen niet meer haalbaar zullen zijn. Los van de brexit is ook brandstof duurder geworden.

Geld binnen Nederland straks in 5 seconden overgeboekt

za, 16/02/2019 - 08:15

Nederlandse banken starten deze maand met een nieuw betalingssysteem, waardoor er straks binnen vijf seconden geld van rekening A op rekening B staat, 365 dagen per jaar, dag en nacht. Nog voor de zomer moeten klanten er gebruik van kunnen maken.

Overschrijvingen tussen bankrekeningen van eenzelfde bank worden doorgaans al wel snel verwerkt. Maar tussen verschillende banken duurt het langer, soms wel dagen. Dat komt omdat die transacties langs de Europese Centrale Bank (ECB) gaan.

"Iedere eurocent die wisselt van bank moet langs de ECB", zegt Berend Jan Beugel van Betaalvereniging Nederland, die het betalingsverkeer in ons land regelt. "Maar in het weekend, op werkdagen na 17.00 uur en op feestdagen stond het systeem van de ECB dat de transacties moet verrekenen uit."

Daarom duurt het soms lang voor je geld op de rekening van iemand anders staat. Om transacties sneller te kunnen laten verlopen, heeft de ECB twee nieuwe betalingsmethoden ontwikkeld.

Eén daarvan gaat Nederland gebruiken. De verrekening tussen banken wordt daarbij nog steeds door de ECB gecontroleerd en uitgevoerd, maar nu 24 uur per dag en 7 dagen per week. En ook op feestdagen.

ABN Amro, ING, Rabobank, Volksbank, ASN Bank, RegioBank en Knab gaan betaalrekeningen geleidelijk aansluiten op de nieuwe manier van betalen. Individuele overboekingen tussen verschillende banken gaan razendsnel verlopen, beloven ze.

"De banken beginnen met een try out tussen eigen medewerkers met gewone betaalrekeningen", zegt Beugel. "Daarna worden ook de eerste gewone klanten aangesloten." Volgens Beugel gaat er niet "opeens een knop om". "De meeste mensen gaan er deze maand nog niks van gaan merken. Pas halverwege dit jaar gaat er voor de meeste klanten wat veranderen."

Loon niet sneller op je rekening

De instant payments gelden alleen voor individuele overboekingen, niet voor pin- of iDeal-betalingen. Ook zogenoemde bulk-transacties kunnen niet opeens veel sneller verwerkt worden.

Dat betekent dat je loon niet sneller wordt gestort. "Dat hangt ervan af hoe je werkgever het loon overmaakt", zegt Beugel. "Als je werkgever alle lonen in een keer op vrijdag verwerkt, kan het bijvoorbeeld nog steeds zo zijn dat dat geld pas na het weekend op je rekening staat."

Fraudegevoelig?

Over de versnelling van geldstromen zijn ook zorgen. Omdat de transacties straks zoveel sneller verlopen, kunnen criminelen ook sneller geld wegsluizen. En het wordt moeilijker om dat soort frauduleuze transacties terug te draaien.

Maar volgens Berends is er "een goede monitoring" en worden ongebruikelijke transacties ook in het nieuwe systeem gedetecteerd. Bovendien, zegt hij, moeten banken klanten goed doorlichten voordat ze transacties verrichten.

Alternatief voor pinpas

Detailhandel Nederland is blij met de nieuwe betaalmethode. Volgens de brancheorganisatie kunnen kleine ondernemers ervan gaan profiteren. Zij hebben soms nog geen pinapparaat in de winkel omdat dat geld kost. "Maar kleine bedrijven hoeven met instant payment geen pinapparaat te huren", zegt secretaris betalingsverkeer Michel van Bommel. "Ze zouden het nieuwe systeem kunnen gebruiken. Dat is gratis."

Ook voor particuliere verkopers via Marktplaats of Speurders.nl kan instant payment uitkomst bieden. Zogenoemde Marktplaatsfraude kan worden tegengegaan. Een koper kan niet meer met een nep-app net doen alsof hij geld heeft overgemaakt. Want de verkoper kan direct checken of het geld echt op zijn rekening staat.

Buitenland

De zeven Nederlandse banken die nu op instant payment overgaan, zitten allemaal op hetzelfde systeem. Andere Europese banken kunnen op een ander systeem zitten waardoor betalen nog niet zo snel gaat. Op den duur moeten al die systemen wel snel met elkaar gaan communiceren. En moeten dus ook de overboekingen met Europese banken binnen vijf seconden plaatsvinden.

Nog niet iedereen in Nederland zal op de snelle manier geld kunnen overmaken. Een paar kleine banken laten voorlopig alles bij het oude.

Vanaf wanneer wordt elektrisch rijden nou een beetje te betalen?

za, 16/02/2019 - 08:00

2019 lijkt het jaar te worden van de elektrische auto. Audi, Nissan, Volkswagen, BMW: de meeste automerken zetten vol in op de productie van elektrisch de komende jaren. Maar bijna al die auto's zijn duur. Helemaal voor starters. Daarom zochten we uit: wanneer is jouw eerste tweedehandsje elektrisch?

"De meeste jongeren kopen alleen tweede- of derdehands auto's", legt hoogleraar Maarten Steinbuch van de TU Eindhoven uit. "Er zijn op dit moment nog niet heel veel elektrische auto's te koop op de tweedehands markt. Ik denk dat deze doelgroep over een jaar of vijf begint met het kopen van elektrische auto's. En tegen 2030 rijdt die groep helemaal elektrisch."

CBS: energierekening valt gemiddeld honderden euro's hoger uit

za, 16/02/2019 - 00:48

Een gemiddeld huishouden is dit jaar 334 euro meer kwijt aan energie dan in 2018, bij hetzelfde verbruik. Dit blijkt uit cijfers van het CBS. Het instituut wijt de stijging aan de verhoging van de energiebelasting, hogere netwerkkosten en hogere tarieven voor gas en elektriciteit.

Het CBS baseert zijn cijfers op de huidige energietarieven en het gemiddelde energieverbruik van een Nederlands huishouden. Een gemiddeld huishouden komt naar verwachting uit op een jaarbedrag van 2074 euro.

Wil je besparen op je energierekening? Bekijk deze vijf tips van Milieu Centraal:

Deze week bleek al dat er een recordaantal van 1,4 miljoen Nederlanders is overgestapt naar een andere energieleverancier. Veel mensen wisselden van energieleverancier na Prinsjesdag, toen het kabinet aankondigde dat de meeste huishoudens meer geld kwijt zouden zijn aan gas en stroom.

Belastingen

De tarieven voor de energiebelastingen lopen op. Inmiddels bestaat bijna de helft van je energierekening uit belastingen. Het kabinet probeert zo het gasverbruik van huishoudens terug te dringen.

Maar de prijzen voor gas en stroom zijn ook omhoog gegaan, net als de vaste kosten (netwerkkosten en leveringskosten) van energiebedrijven en netbeheerders.

Bovendien is de teruggave op je energiebelasting met 60 euro verlaagd. "Je krijgt in 2019 dus minder geld terug, waardoor je energierekening stijgt", zegt een woordvoerder van Milieu Centraal.

Klimaatakkoord

Mogelijk gaat de energierekening later dit jaar nog meer omhoog. In juli wijzigen energieleveranciers vaak nog hun prijzen. Maar dat hoeft niet per se slecht uit te pakken. Je eindafrekening van 2019 kan dus op een hoger, maar ook op een lager bedrag uitkomen.

Op 13 maart worden de doorrekeningen van het voorlopige klimaatakkoord gepresenteerd. Dat akkoord heeft mogelijk ook nog gevolgen voor de hoogte van de energierekening.

Vakbond dreigt met rechtszaak na bezoek aan Picnic

vr, 15/02/2019 - 17:44

Vakbond FNV eist dat online supermarkt Picnic binnen een week de supermarkt-cao gaat toepassen. Gebeurt dat niet, dan volgt er een gang naar de rechter.

De vakbond heeft al langere tijd kritiek op de arbeidsomstandigheden bij het bedrijf en mocht vandaag na aandringen op kennismakingsgesprek komen. Picnic rekende op vier leden van de bond, maar kreeg in het hoofdkantoor bezoek van meer dan twintig mensen. De FNV overhandigde topman Michiel Muller een symbolische cheque van bijna 10 miljoen euro. Dat is volgens de bond het bedrag dat Picnic bespaard heeft door niet volgens de cao te betalen.

De online supermarkt vindt zichzelf niet onder die cao vallen. Het bedrijf heeft geen fysieke supermarkten. "Wij willen een hypermoderne cao. We hebben een hele jonge ploeg mensen die eigen arbeidsvoorwaarden willen afspraken die passen bij ons bedrijf."

De vakbond en het supermarktconcern hebben ruim 2,5 uur met elkaar gesproken. "Zij vinden nog steeds dat ze niet onder de supermarkt-cao vallen. Wij vinden dat ze daar wel aan gebonden zijn", zegt Marianne Jekkers van FNV. "Ze mogen nu een week nadenken of ze dat standpunt veranderen. Het gaat over interpretatie van de wet en daar kan uiteindelijk een rechter over beslissen. Maar wij hopen dat Picnic tot inkeer komt en dat ze de bodem gaan toepassen die voor al hun concurrenten geldt."

De FNV heeft tientallen leden onder de ruim 3000 medewerkers van Picnic, maar volgens de vakbond is de steun vele malen groter. Zo'n vijfhonderd mensen hebben een petitie ondertekend waarin gevraagd wordt om de medewerkers van het bedrijf te steunen.

In december publiceerde de vakbond een zwartboek over het bedrijf. Daarin klaagden medewerkers over een hoge werkdruk, lage beloningen en onveilige situaties.

FIOD doet inval bij bouwbedrijf Strukton

vr, 15/02/2019 - 13:44

De FIOD heeft vanmorgen een inval gedaan bij het Utrechtse bouwbedrijf Strukton. De opsporingsdienst zoekt uit of het bedrijf zich schuldig heeft gemaakt aan corruptie en valsheid in geschrifte. Dat zou zijn gebeurd bij het verkrijgen van een opdracht voor een metroproject in Riyad, de hoofdstad van Saoedi-Arabië.

Strukton bouwt daar als deel van een consortium mee aan drie van zes lijnen van een onbemand metrosysteem. Het aandeel van het consortium is op 6 miljard dollar geraamd, het aandeel van Strukton op 1 miljard dollar. Het totale Ryadh Metro Project gaat 16,6 miljard euro kosten. Het moet in 2021 klaar zijn.

Strukton, een dochter van Oranjewoud NV, verwierf de opdracht in 2013. Het was de grootse order ooit. Het bedrijf zegt op zijn site dat het volledig meewerkt aan het onderzoek.

Strukton bouwde ook de tunnel in de A2 bij Maastricht en de Noord-Zuid-lijn in Amsterdam.

ACM onderzoekt of kwetsbare zzp'ers prijsafspraken mogen maken

vr, 15/02/2019 - 12:31

De onderhandelingspositie van een deel van de freelancers in Nederland is te slecht, vindt de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Daarom moeten ze in sommige gevallen misschien gezamenlijke prijsafspraken kunnen maken.

Dat zegt Martijn Snoep, de bestuursvoorzitter van de ACM, in een interview met het Financieele Dagblad. De uitspraak is opvallend, omdat de toezichthouder normaal gesproken juist grote collectieve prijsafspraken moet voorkomen.

Als ondernemingen samen tien procent of meer van de markt hebben, en samen bijvoorbeeld een minimumprijs afspreken waarvoor ze hun producten verkopen, kan er sprake zijn van kartelvorming. En dat mag niet volgens de wet.

Maar in het geval van zzp'ers hoeft daar geen sprake van te zijn, legt een woordvoerder van de ACM uit aan de NOS. "We zijn nu aan het kijken of er binnen de mededingingswet aan de onderkant van de arbeidsmarkt afspraken mogelijk zijn."

Geen minimumloon

Het gaat de toezichthouder dus nadrukkelijk niet om alle zzp'ers, maar om de kwetsbare groep freelancers die zich gedwongen voelen zulke lage prijzen te vragen dat ze niet een bestaansminimum op kunnen bouwen.

Zelfstandigen vallen niet onder een cao, en kunnen dus ook niet terugvallen op rechten die er in een cao voor werknemers in een sector zijn afgesproken. Ook geldt er voor hen geen wettelijk minimumloon.

Hoe groot de groep kwetsbare zelfstandigen in Nederland is, wie dat precies zijn en hoe ze gedefinieerd moeten worden, is nog onduidelijk. Dat onderzoekt de ACM nu. Waarschijnlijk gaat het om mensen die bijvoorbeeld werken als schoonmaker of pakjesbezorger.

Uitzonderingen

Als ze samen goed zijn voor minder dan 10 procent van de markt waarin ze actief zijn, is er volgens de wet hoe dan ook niets aan de hand als ze samen een minimumloon eisen. Maar ook als de groep groter is dan dat, kunnen ze een beroep doen op uitzonderingsregels en toch samen afspraken maken.

Een freelancer die zulke afspraken met anderen wil maken, moet volgens de ACM aan vier eisen voldoen: "De afspraken leveren voordelen op voor uw manier van werken en zijn goed voor de welvaart, u geeft een eerlijk deel van deze voordelen terug aan uw klanten, de afspraken gaan niet verder dan strikt noodzakelijk en er blijft ruimte voor concurrentie."

Overigens voorziet de ACM voorlopig geen aanpassing van de mededingingsregels. Mocht er uit het onderzoek blijken dat freelancers samen meer afspraken kunnen maken over minimale arbeidsvoorwaarden, dan moet dat vooral een aansporing voor hen zijn om dat ook daadwerkelijk te doen. Het moet dan duidelijk zijn dat de toezichthouder niet zal ingrijpen.

Meer zzp'ers

Het aantal zzp'ers in Nederland is de afgelopen jaren flink toegenomen, blijkt uit een analyse van de arbeidsmarkt die het Centraal Bureau voor de Statistiek gisteren publiceerde.

In 2003 werkten er nog 634.000 mensen als zelfstandige zonder personeel. Afgelopen jaar waren het er al 1.074.000. Dat is grofweg een op de acht werknemers in Nederland.

Lage rente nekt winst van de Volksbank

vr, 15/02/2019 - 11:33

De Volksbank, de moeder van onder meer SNS Bank, Regiobank en ASN Bank,heeft een goed jaar achter de rug, maar zag de nettowinst wel flink dalen. De bank hield onderaan de streep 268 miljoen euro over, een daling van 19 procent.

De winstdaling is een gevolg van de druk van de lage rente op de rentemarges bij sparen en hypotheken, mindere resultaten bij beleggingen en hogere kosten voor regelgeving en klantencontrole.

Intussen groeit de staatsbank stevig. Het aantal klanten met een betaalrekening steeg met 79.000 naar 1,5 miljoen. Er werden meer hypotheken verkocht waardoor het marktaandeel groeide. En ondanks de lage rente werd meer spaargeld naar de bank gebracht. De Volksbank-banken hebben 10,6 procent van de spaarmarkt in handen.

De winstverwachting voor dit jaar is verlaagd. De aanhoudend lage rente blijft de bank parten spelen. Met kostenbesparingen hoopt de bank de daling op te vangen.

Verdampt de winst

De lage rente is een gevolg van de rentepolitiek van de Europese Centrale Bank. "Als we geld overhebben en dat bij de ECB plaatsen, krijgen we daar geen rente op maar moeten we daarvoor rente betalen (min 0,4 procent)", zegt bestuursvoorzitter Maurice Oostendorp. "En omdat het allemaal al een paar jaar laag is en naar verwachting nog wel even laag blijft, zet dat druk op de rentemarges. Dat maakt alles duurder voor de bank."

"De spaarrente zit bijna op 0 procent, en die kunnen we niet lager maken dan die nu is en we gaan ervan uit dat we in 2019 geen negatieve spaarrente krijgen." Een hogere spaarrente bieden is geen optie. "Dan verdampt de winst naar nul, dat kan niet en is niet gezond voor de bank."

Net als de andere grootbanken zijn de banken van de Volksbank ook veel geld en mensen kwijt aan de klantencontrole. Boetes voor slechte controles van klanten en geldstromen, zoals ING en Rabobank die opgelegd kregen, heeft SNS Bank niet gehad.

"We hebben de zaken op orde, maar de eerlijkheid gebiedt te zeggen dat dat een paar jaar geleden niet zo was en we daar een soortgelijke maar lagere boete voor gekregen hebben", zegt Oostendorp. "We hebben het been bijgetrokken en de klantendossiers en monitoring verbeterd. Maar we moeten meer doen en, zoals de Rabobank ook heeft gezegd, samenwerken met de andere banken en de overheid om te voorkomen dat we in het systeem terrorisme financieren of witwassen. Want dat willen we met elkaar niet."

Overleg ministers met topman Air France-KLM

vr, 15/02/2019 - 08:46

De ministers Hoekstra en Van Nieuwenhuizen praten nu in Den Haag met AirFrance-KLM-topman Smith. Ze willen de nieuwe Canadese topman vertellen hoeveel waarde het kabinet hecht aan de zelfstandige positie van KLM binnen het concern. Zo pleiten ze voor het behoud van de naam KLM in de bedrijfsnaam. Bij de fusie van AirFrance en KLM in 2003 zijn daarover afspraken gemaakt, maar ze zijn bang dat daaraan wordt getornd.

De bewindslieden wijzen ook op het belang van Schiphol als thuishaven en de grote economische meerwaarde die dat heeft voor Nederland.

De Nederlandse staat heeft een belang van 6 procent in AirFrance-KLM. Het KLM-deel doet het beter dan het Franse en in Nederland bestaat de angst dat de KLM het slachtoffer zal worden van plannen "om beter samen te werken".

Gisteren pleitten verontruste KLM-personeelsleden voor het aanblijven van KLM-topman Elbers. Ze zijn bang dat hij moet vertrekken.

Hoge winst voor banken, extreem lage spaarrente: kan dat niet anders?

vr, 15/02/2019 - 07:35

Spaargeld rendeert niet meer, maar de winsten bij de meeste banken lopen steeds verder op. De spaarrente is al jaren extreem laag en zit tegen de 0 procent. Intussen stijgt de inflatie; in januari lag de consumentenprijsstijging op 2,2 procent. Met andere woorden, 1 euro spaargeld is in feite nog maar 98 eurocent waard.

De banken hebben de spaarrente verlaagd omdat de marktrente heel laag is. Dat komt door het beleid van de Europese Centrale Bank (ECB), bedoeld om de economie te stimuleren.

Tegelijkertijd boeken banken stevige winsten, samen goed voor 10,3 miljard euro: ING 4,7 miljard euro, ABN Amro 2,3 miljard, Rabobank 3 miljard, en de Volksbank 268 miljoen euro. 85 procent van het Nederlandse spaargeld zit bij deze vier banken.

Kan dat niet anders?

Kan er niet iets van die winst af in ruil voor een hogere spaarrente? Het klinkt logisch en simpel, maar zo werkt dat niet, zeggen de banken. Spaargeld kost de banken gewoon teveel geld.

Aan de vier grootbanken (Rabobank, ABN Amro, ING en Volksbank) heeft de NOS gevraagd hoeveel spaargeld van Nederlandse huishoudens ze hebben, hoeveel euro rente daarover nu uitgekeerd wordt aan de spaarders, en of ze hun winst niet voor een deel kunnen inzetten voor een hogere spaarrente. Rente voor winst dus, de bank iets minder, de spaarder iets meer.

Hoeveel spaargeld?

Van de Nederlandse spaarpot van ruim 350 miljard euro zit 54 miljard in deposito's, die niet vrij opneembaar zijn. De overige 300 miljard is dat wel. De vier grootbanken beheren samen ongeveer 310 miljard euro, de rest zit bij andere banken en verzekeraars. De lage rente heeft mensen niet afgeschrikt om te sparen: niet eerder was er zoveel spaargeld.

De Rabobank, marktleider in de spaarmarkt met circa 34 procent van al het spaargeld in de kluis, heeft naar eigen zeggen 119 miljard euro verzameld. De Volksbank, moeder van SNS Bank, ASN Bank en Regiobank, beheert 37 miljard euro spaargeld.

Twee grootbanken doen wat moeilijker over de precieze omvang van het gestalde spaargeld. "Concurrentiegevoelige informatie", heet het bij ING. "We rapporteren dat niet apart", zegt ABN Amro, en verwijst naar cijfers over de spaarmarkt. ABN en ING hebben een spaarmarktaandeel van allebei ongeveer 21 procent, wat neerkomt op zo'n 75 miljard euro.

Hoeveel rente betalen?

De spaarrente is heel laag, tot achter de komma in tienden van procenten, wat dus maar een paar euro oplevert. SNS Bank geeft momenteel met 0,1 procent de hoogste vergoeding, bij Rabobank, ING en ABN Amro is dat slechts 0,03 procent, nog een stuk minder dus, maar veel verschil maakt het eigenlijk niet meer. Op een spaarrekening van 10.000 euro komt dat neer op 10 euro of 3 euro.

In 2018 werd volgens DNB over al het spaargeld 1,35 miljard euro rente uitbetaald. In 2012, toen de spaarrente gemiddeld zo'n 2,5 procent bedroeg, leverde spaargeld bijna 6 miljard euro aan rente op.

Doordat de spaarrente variabel is en in de loop van het jaar verder is gedaald, is de uitgekeerde rente per bank geen simpel rekensommetje. De Volksbank heeft vorig jaar 300 miljoen euro aan rente betaald. De Rabobank keerde 36 miljoen euro uit. ABN Amro en ING willen geen bedragen noemen, maar kijkend naar het spaarmarktaandeel en de huidige rente komen zij beide uit op zo'n 21 miljoen.

Wat kost 1 procent meer rente?

Stel dat de banken de spaarrente verhogen naar 1 procent rente, wat levert dat op en wat kost dat de bank extra? Het is een beetje nattevingerwerk met allerlei aannames over het verzamelde spaargeld, maar de rente neemt een flinke hap uit de winst. Voor de Rabobank zou het neerkomen op 1,2 miljard euro, voor de Volksbank op 370 miljoen, ABN Amro en ING elk 750 miljoen euro.

De lage rente is niet alleen maar kommer en kwel. Consumenten profiteren wel degelijk van de lage rente, zij het niet op het spaargeld maar met leningen en hypotheken en die winst is vele malen groter dan wat een hogere spaarrente oplevert. Voor 20.000 euro spaargeld krijg je 6 euro met de huidige rente, in plaats van 400 euro bij 2 procent. Een hypotheek van 200.000 euro tegen 2 in plaats van 4 procent levert 4000 euro profijt op.

Een hogere spaarrente zit er echter niet in. Banken gaan om verschillende redenen geen winst inleveren voor hogere rente. Voor de Volksbank al helemaal niet want een renteverhoging veegt de hele jaarwinst weg.

"Aan elk bedrijf dat winst maakt kun je de vraag stellen waarom de prijzen voor de klanten niet omlaag kunnen of de betalingen aan leveranciers niet omhoog", stelt ING. Een bedrijf dat winst maakt is gezond. "We betalen 2 miljard euro aan winstbelasting en van wat dan overblijft versterken we de kapitaalbuffers, financieren groei en innovatie, en keren dividend uit aan aandeelhouders. En daar zitten ook pensioenfondsen en verzekeraars bij die uit de dividenden weer de pensioenuitkeringen betalen."

De winst is bovendien in het geval van ING behaald met het hele internationale bankbedrijf, met slechts 4 procent in handen van Nederlandse beleggers. Het is zo bezien moeilijk te verkopen om de winst voor een flink deel exclusief uit te keren aan de Nederlandse spaarders.

De winst van een bank is belangrijk voor beleggers en aandeelhouders en bepaalt de hoogte van de winstuitkering of dividend en de koers van het aandeel. "Beleggers lopen een heel ander financieel risico dan spaarders en hebben kans op een hoger rendement dan spaarders", zegt ABN Amro. "Als een bank instort zijn ze alles kwijt, terwijl het geld van spaarders is gedekt tot 100.000 euro door het depositogarantiestelsel."

De hoogte van de spaarrente is niet willekeurig. "We bepalen de spaarrente op basis van het spaargedrag van klanten, de behoefte aan geld van mensen die lenen en de actuele marktrentes", zegt ING.

Onverantwoord

"Grote verschillen in rente zijn eigenlijk onverantwoord", zegt Rabobank-voorzitter Wiebe Draijer. "Als los van de marktrente de ene bank de spaarrente omhoog doet en de andere niet, krijg je enorme bewegingen tussen banken."

Al dat extra spaargeld moet ook ingezet kunnen worden, wat de risico's verzwaart en extra kapitaalbuffers vergt. En als dat doorlenen niet direct lukt, wordt het geld gestald bij de Europese Centrale Bank (ECB), waar de bank een boeterente van 0,4 procent over betaalt. Die boete is ooit bedacht om banken te dwingen geld uit te lenen en te investeren om zo de economie aan te zwengelen.

De boeterente maakt dat banken veel geld toeleggen op spaargeld. De 0,03 procent spaarrente is daarom een bodemprijs voor de grote spaarbanken, lager willen banken niet.

Een hogere rente door een bank - gezamenlijk afspreken mag niet - brengt bovendien nog meer zorgen en kosten met zich mee. Het trekt extra spaarders aan, dus de rentekosten worden nog hoger en zorgt voor grote verschuivingen in de financiering.

Spaargeld kost banken in tijden van lage rente dus gewoon te veel geld. Bovendien blijft die lage rente nog wel even, minstens tot 2021, is de verwachting. "We kijken uit naar een normaler beleid van de ECB", aldus Draijer.

Voor spaarders zit er niet veel anders op dan het renteverlies te nemen.

150.000 Nederlanders leasen hun privé-auto

vr, 15/02/2019 - 05:58

Ruim 150 duizend Nederlandse particulieren reden eind 2018 in een leaseauto. Dat is een stijging van bijna 50 procent ten opzichte van 2017, meldt de Vereniging van Nederlandse Autoleasemaatschappijen.

De trend vertoont al jaren een stijgende lijn. In 2013 reden nog maar 8500 private-leaseauto's op de Nederlandse wegen. Vijf jaar later is dat dus achttien keer zoveel.

Bij private lease betalen klanten een vast bedrag per maand voor het gebruik van hun auto. Daar zit vaak dan de verzekering, wegenbelasting en onderhoud al bij in.

Gemak versus nadelen

VNA-directeur Renate Hemerik denkt dat meer mensen voor een leaseauto kiezen vanwege het gemak. Dat private lease minder gedoe oplevert wordt onderkend door de Consumentenbond. Al wijst die er wel op dat contractbreuk, bijvoorbeeld na echtscheiding of ontslag, vaak veel geld kost.

Private lease is volgens de Consumentenbond door de bank genomen goedkoper dan een nieuwe auto kopen met geleend geld, maar vaak duurder dan een auto aanschaffen met spaargeld of een goede tweedehandsauto. Ook drukt een private lease-contract op de maximale hypotheek die mensen kunnen afsluiten.

Milieu

De meeste leaseauto's rijden nog op benzine, niet op elektriciteit. Toch denkt VNA-directeur Hemerik dat de stijging het aantal leaseauto's goed is voor het milieu. "Veel consumenten kiezen voor een private lease-auto en stappen daarmee uit een oudere privéauto."

Volgens Hemerik zorgt een nieuwere auto voor een vermindering van CO2-uitstoot. Overigens hangt dat sterk af van welk model auto mensen kiezen.

'Bananen en bio-producten verpakt in plastic, dat verzin je toch niet. Waarom?'

vr, 15/02/2019 - 05:58

Kipfilets in een plastic bakje, drie paprika's in een plastic zakje, broodjes in plastic, zelfs bananen in plastic. Wie zijn ogen de kost geeft in de supermarkt, ziet steeds meer verpakkingen. Vooral van plastic. De winkels willen daarvan af. In 2025 zullen er - beloven ze - 20 procent minder verpakkingen in de schappen liggen. Een doelstelling die volgens Milieu Centraal lang niet ambitieus genoeg is.

De sector pakt als eerste de afdeling groente en fruit aan. Daar lijkt qua duurzaamheid snel de meeste winst te halen, zegt Marieke Doolaard, manager duurzaamheid bij het CBL, de spreekbuis van supermarkten. Doolaard zwakt haar opmerking wel meteen wat af: "Alle verpakkingen de wereld uit kan natuurlijk niet. Het zijn vaak kwetsbare producten, aardbeien bijvoorbeeld of peren, die moeten houdbaar zijn, moeten veilig zijn om te eten en dus goed verpakt worden. Maar daar willen we toch snel stappen maken om minder en andere verpakkingsmaterialen te gebruiken."

Behalve dat het CBL minder verpakkingen wil, zullen de verpakkingen in supermarkten vanaf 2025 voor 95 procent recyclebaar moeten zijn. Ook moet het plastic verpakkingsmateriaal voor 50 procent uit gerecycled materiaal bestaan en moet papier en karton 100 procent gecertificeerd zijn. Ook hierbij plaatst Doolaard gelijk een kanttekening: "Het zal best moeilijk zijn om een en ander te waar te maken, maar het is absoluut onze ambitie."

Het algemene doel van het CBL, 20 procent minder plastic verpakkingen, noemt Doolaart ambitieus. "Want de trend momenteel is juist méér verpakkingen. Dat komt onder meer door de vergrijzing - er komen meer producten in eenpersoonsverpakkingen - en door het gemak van bijvoorbeeld kant-en-klaar-maaltijden. Die zitten meestal ook in plastic. Wij gaan dus met onze ambities tegen die trend in."

Milieu Centraal

Directeur Vera Dalm van voorlichtingsorganisatie Milieu Centraal is niet echt onder de indruk van die argumenten: "Nee, 20 procent vind ik niet heel veel in vijf jaar. Goed, het is een begin maar ik hoorde Albert Heijn en Plus het eind vorig jaar hadden over 25 procent. Dus ik hoop dat de rest de lat snel nog wat hoger gaat leggen."

Wat haar tegenvalt is dat het CBL alleen afspraken heeft gemaakt over de huismerken van supermarkten en nog niks heeft geregeld met A-merk-fabrikanten als Coca Cola, Douwe Egberts en Unox. "De uitdaging is natuurlijk dat alle fabrikanten gaan meedoen. Supermarkten en fabrikanten spreken elkaar zeer regelmatig, maar dan kun je toch ook direct zeggen: jongens, als jullie in onze winkel willen liggen, moet je ook aan onze ambities qua duurzaamheid voldoen?"

Consumenten boos

Dalm ziet vooral op sociale media dat mensen zich enorm opwinden over al die onnodige verpakkingen. "Bananen in een plastic zak, dat verzin je toch niet? Bananen zijn toch goed verpakt van zichzelf."

"En supers proberen biologische producten en niet-biologische producten uit elkaar te houden, makkelijk voor de kassa. Wat doen ze dan? De bio-producten gaan in plastic. Mensen snappen dat niet. Willen ze iets biologisch kopen, krijg je er een plastic verpakking omheen. Dat vinden mensen heel raar en vervelend."

Worsteling

In de Deka-supermarkt in Beverwijk is ook duidelijk dat consumenten ermee worstelen. "Ik weet geen alternatief. Je kunt die appels en dat vlees toch niet los meenemen. Je moet ook aan de hygiëne denken."

Een ander zegt: "Het is heel slecht voor het milieu ja, al dat plastic. Ik baal er wel van. Maar ja, je ontkomt er bijna niet aan. Je kunt alles wel in papieren zakken doen, maar dat is ook weer van bomen gemaakt hè. Zeg het maar. Het is een moeilijke keuze hoor."

GasTerra verkoopt minder gas, maar omzet stijgt

vr, 15/02/2019 - 01:29

Gasleverancier GasTerra heeft vorig jaar voor het eerst in jaren meer omzet geboekt, ondanks de beperking van de gaswinning in Groningen. De omzet steeg van 9,6 miljard tot 11,2 miljard euro, vooral doordat de prijzen zijn gestegen.

De hoeveelheid aardgas die werd geleverd daalde met 1,1 miljard kubieke meter tot 55,5 miljard kubieke meter. Daarvan werd 31,8 miljard kuub verkocht in Nederland (een stijging van 2 miljard) en 23,7 miljard in het buitenland (een daling van 3,1 miljard).

De nettowinst van GasTerra bleef met 36 miljoen euro gelijk.

Vraag blijft hoog

GasTerra werd in 2005 afgesplitst van de GasUnie. Het bedrijf verkoopt het aardgas van de NAM en doet ook de handel met het buitenland. GasTerra is voor de helft eigendom van de staat en voor de andere helft van de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil.

Topvrouw Annie Krist zegt dat aardgas nog steeds hard nodig is, ook al lijkt het er in het klimaatdebat soms op dat we wel zonder kunnen. Aardgas is nog altijd goed voor 40 procent van de Nederlandse energiebehoefte en de vraag blijft volgens haar de komende jaren hoog.

"Al met al zal Nederland de komende jaren nog vele miljarden kubieke meters aardgas moeten produceren en importeren om de energievoorziening veilig te stellen", aldus Krist.

'Ministers willen gesprek met topman Air France-KLM'

do, 14/02/2019 - 22:25

De ministers Hoekstra van Financiën en Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur willen morgenochtend een gesprek met de nieuwe Air France-KLM baas Benjamin Smith.

Het zou een "stevig gesprek" moeten worden, zeggen bronnen in Den Haag. Maar vooralsnog is het nog niet zeker of Smith dan nog wel in Nederland zal zijn. Er gaan ook geruchten dat hij het vliegtuig naar Parijs heeft gepakt.

De inzet van de twee ministers is het opkomen voor de Nederlandse belangen, zoals het behoud van de naam KLM in de bedrijfsnaam en Schiphol als belangrijke thuisluchthaven voor het bedrijf. De Canadees Smith zou die punten niet op zijn prioriteitenlijstje hebben staan.

Verontruste medewerkers

Uiteraard moet het gesprek ook gaan over de positie van Pieter Elbers, die de Nederlandse tak van het bedrijf runt. Elbers wordt gezien als beschermer van de Nederlandse belangen binnen Air France-KLM. Als hij moet vertrekken, raakt Nederland een groot deel van de invloed kwijt, zo is de vrees.

Vandaag kwamen meer dan 1000 verontruste medewerkers van KLM bijeen bij het hoofdkantoor van KLM. Ze overhandigden op Valentijnsdag een liefdesbrief in de vorm van een petitie voor het behoud van hun bestuursvoorzitter Elbers. 25.000 KLM'ers ondertekenden die petitie.

Het blijft spannend hoe 'artikel 13' het internet gaat veranderen

do, 14/02/2019 - 18:59

Na veel gesteggel is er gisteravond een akkoord gesloten over Europese auteursrechtenwetgeving. Het Europees Parlement, de Raad van Europa en de Europese Commissie vergaderden urenlang in Straatsburg totdat er overeenstemming was. De vraag is nu hoe het internet gaat veranderen door de nieuwe wetgeving.

Aan de exacte juridische tekst wordt nog gewerkt, maar er is al veel kritiek. De wet gaat het internet op een verkeerde manier veranderen, zeggen critici. Burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom spreekt onder meer van "een grote inperking van al het moois dat je op het internet kunt vinden". Tegelijkertijd juicht de entertainmentindustrie de regels juist toe, evenals uitgevers. Zij hopen door de wetgeving gecompenseerd te worden in verloren inkomsten.

De auteursrechtenwetgeving gaat over een groot pakket aan maatregelen. De onderhandelingen van deze week focuste zich vooral op artikel 13 van de nieuwe wet. Dat verplicht techplatforms zoals YouTube en Facebook om vooraf afspraken te maken met auteursrechthebbenden.

Op dit moment is het zo dat als er door hun gebruikers iets op internet wordt geplaatst dat inbreuk maakt op de auteursrecht, dit alleen achteraf kan worden verwijderd. De rechthebbenden krijgt dan geen vergoeding. Soms zijn er al wel afspraken over betalingen, die maar die zijn vrijwillig.

Afspraken maken

Dat moet anders, vindt de EU. Platforms waar gebruikers content plaatsen moeten met alle makers afspraken gaan maken, zodat die gegarandeerd betaald worden. Anders mag de desbetreffende content niet online komen. De verantwoordelijkheid hiervoor komt bij de platforms te liggen.

Hoewel er gisteren een akkoord is gesloten, blijft er veel onduidelijk. Dat er iets gaat veranderen, daarover is weinig twijfel. Maar hoe, en of de gevolgen voor de gemiddelde internetgebruiker groot of klein uitvallen is volgens deskundigen nog lastig te zeggen.

Techplatforms, zoals YouTube, waarschuwen al langer dat het grote gevolgen kan hebben. In november schreef de topvrouw van het videoplatform, Susan Wojcicki, hierover een blogpost. Ze haalde daarbij als voorbeeld de bekende video Despacito aan, waar meerdere partijen aan hebben meegewerkt. Wat betekent dat er meerdere auteursrechthebbenden zijn, die in algemene zin niet altijd bekend zijn.

"Die onzekerheid kan betekenen de we wellicht video's zoals deze moeten blokkeren om aansprakelijkheid te voorkomen." Ook schrijft Wojcicki dat als je dit vertaalt naar de enorme hoeveelheid video's naar het platform wordt geüpload (400 uur elke minuut volgens YouTube) het risico's met zich meebrengt die mogelijk kunnen leiden tot rechtszaken en bijbehorende claims.

En dat geldt niet alleen voor YouTube, maar ook voor bijvoorbeeld Facebook, Instagram en andere platforms waar auteursrechtelijk beschermd materiaal wordt geüpload. Het gaat dan niet alleen over video, maar ook om muziek, tekst of afbeeldingen. Zie daar de zorgen van deskundigen: deze wetgeving kan het internet zoals we dat kennen veranderen.

Uiterste best doen

De vraag is alleen in welke mate. Zo zou er in de nieuwe wet staan dat platforms "hun uiterste best" moeten doen om te voldoen aan de wet. De tekst is verspreid door Europarlementariër Julia Reda van de Piratenpartij, tegenstander van artikel 13. Ze was betrokken bij de gesprekken de afgelopen dagen.

Die woorden kunnen worden uitgelegd als een lichte versoepeling voor de techplatforms. Waardoor de verandering wellicht wat minder groot zal zijn dan eerder werd gevreesd. Facebook en Google willen nog niks over de wettekst zeggen, die gaan ze eerst met hun juristen bestuderen.

"Het is heel moeilijk om de precieze consequenties nu al te voorzien", zegt Mireille Eechoud, hoogleraar Informatierecht. "Artikel 13 is alleen al drie pagina's aan tekst, het is super lang en complex voor een wet die in 27 landen moet gaan gelden. Dat gaat niet in elk land voor hetzelfde resultaat zorgen." En dat is ook meteen de kritiek die te horen is: de wet is eigenlijk te ingewikkeld, zegt ook Eechoud.

Waar vooral onduidelijkheid over is, is of het de techplatforms zal lukken om genoeg licentieafspraken te maken, zodat de auteursrechten zijn geregeld. "Ik kan me haast niet voorstellen dat dat lukt", zegt Stef van Gompel, bij de UvA gespecialiseerd in auteursrecht. "Dus dat kan betekenen dat die inhoud vervolgens wordt tegengehouden. Al blijven de precieze gevolgen onduidelijk."

De wet bevat daarnaast een aantal uitzonderingen: gevallen waarbij er geen geld aan makers betaald hoeft te worden. Bijvoorbeeld memes, als het gaat om een parodie of citaat. Maar ook daar blijft onzekerheid over bestaan: zien filters van de platforms die moeten bepalen of iets mag worden toegelaten het verschil wel? Andrus Ansip, vicepresident van de Europese Commissie, twitterde gisteren nadat de deal rond was gekomen dat dit allemaal wel goed zou komen: "wie zei dat we memes zouden gaan verbannen, probeerde je voor de gek te houden".

Tegenstanders van de wet hebben inmiddels aangekondigd dat ze nog hun best gaan doen om zaken aangepast te krijgen. Europarlementariër Reda roept medestanders op een petitie te tekenen tegen de wet en vraagt om druk uit te oefenen op parlementariërs.

Of dat gaat helpen is de vraag, de vertegenwoordiger die namens het parlement de onderhandelingen heeft gevoerd zei gisteravond dat hij verwacht dat de wetgeving die er nu ligt waarschijnlijk aangenomen wordt. Het Europees Parlement en de Raad van Europa stemmen er naar verwachting in maart en april over.

De Nederlandse economie groeit wéér, hoe bijzonder is dat?

do, 14/02/2019 - 18:47

De Nederlandse economie is vorig jaar met 2,5 procent gegroeid: dat is onze een-na-hoogste groei in de afgelopen tien jaar. Het CBS meldde vandaag ook dat de krapte op de Nederlandse arbeidsmarkt verder toeneemt. Voor elke honderd werklozen zijn er inmiddels tachtig vacatures beschikbaar.

Nederland doet het daarmee een stuk beter dan omringende landen. We vroegen onze econoom Mathijs Bouman om de cijfers te duiden.

Hoe bijzonder zijn de Nederlandse cijfers?

"Bijzonder dat de Nederlandse economie in het vierde kwartaal van 2018 weer flink is gegroeid, want in het najaar leek het nog stil te vallen. Vanaf begin 2014 is er geen kwartaal meer geweest met krimp. We hebben nu dus 19 kwartalen achter elkaar groei gehad. Sinds de Tweede Wereldoorlog was er alleen in de jaren 90 een langere periode met alleen maar groei."

"Daar komt bij; de werkloosheid is historisch laag. En het aantal vacatures was nog nooit zo hoog. De inhaalgroei van na de crisis van 2008 is daarmee nu echt wel voorbij. De volledige voorraad aan beschikbare arbeidskracht is in 2018 wel opgegaan."

Wat doet Nederland nou beter dan de landen om ons heen?

"Dat is eigenlijk per land wel verschillend. We doen het beter dan Duitsland vooral omdat Duitsland veel eerder begon met herstel. De werkloosheid is daar nóg lager dan hier. Ze liepen daardoor ook eerder tegen de grenzen van hun groei aan. In 2018 ging het in de industrie wereldwijd veel slechter en Duitsland draait veel meer op industrie dan Nederland. Denk bijvoorbeeld aan de auto-industrie."

"Maar we doen het ook beter dan Frankrijk en België. Dat komt doordat we een beter, verstandiger economisch beleid voeren, met een beter werkende economie. In Frankrijk ontstond een dip toen bijvoorbeeld de gele hesjes maatregelen afdwongen bij president Macron. Ook deden al die demonstraties in de grote steden op zaterdagen de economie geen goed: de mensen gingen op die dagen geen boodschappen doen."

"Bij de Britten werpt de brexit zijn schaduw vooruit. Tot vlak voor het referendum in 2016 ging het goed, daarna is de wil om te investeren afgenomen. Opvallend: er is wel flink gehamsterd om voor te bereiden op voorraadtekorten, maar dat weegt niet op tegen de slechte verwachtingen."

Hoe ziet de rest van 2019 eruit?

"Je zag eind 2018 al de export tegenvallen. De groei kwam vooral voort uit binnenlandse vraag van consumenten en investeerders. Maar Nederland heeft een open economie: als de vraag in Europa terugloopt, kan de Nederlandse economie niet op eigen kracht volhouden."

"De ontwikkelingen voor de rest van het jaar hangen nauw samen met hoe het met de brexit zal gaan. Wordt het toch nog een zachte brexit, dan verwacht het CBS dat de groei boven de twee procent uitkomt. In het slechtste scenario, een no-deal, valt er eigenlijk geen voorspelling te doen. Dat zou een soort Lehman Brothers-moment zoals in 2008 kunnen zijn: een gebeurtenis waarvan economen de gevolgen niet kunnen voorspellen."

"Maar hoe de brexit ook afloopt: het is onwaarschijnlijk dat we zo hard blijven groeien als de afgelopen jaren. De krappe arbeidsmarkt hindert bedrijven en zorgt er zelfs voor dat de overheid veel van zijn bestedingsplannen niet kan uitvoeren."

Student met beperking: 'Mijn toelage wordt bijna vertienvoudigd'

do, 14/02/2019 - 18:23

Het is een verademing voor studenten met een beperking. De Tweede Kamer heeft gisteren unaniem ingestemd met de verhoging van hun studietoelage. Die wordt straks voor iedereen 300 euro per maand. Nu verschilt het nog per gemeente.

De Alkmaarse Job Teeling zal zijn toelage ook flink zien stijgen. Momenteel krijgt hij van zijn gemeente een toelage van 42 euro per maand. "Dus het is bijna een vertienvoudiging. Ik hoef me eindelijk geen zorgen te maken dat ik tot mijn zestigste nog mijn studieschuld moet afbetalen."

Ook pedagogiestudent Rebecca Talbot is heel blij met de verhoging van haar toelage. "Ik ben de hele dag al aan het stuiteren!" Van de gemeente Wassenaar krijgt ze momenteel iets meer dan 100 euro in de maand, maar dat is niet genoeg om haar studie van te betalen.

De studietoeslag voor studenten met een beperking is bedoeld als steuntje in de rug. Want het is voor deze groep vaak lastig om te werken naast hun studie. Job heeft wel druk gezocht naar een baantje, maar dat ging niet makkelijk. "In bijvoorbeeld de horeca kan ik met mijn rolstoel niet werken natuurlijk. Daarnaast werd ik voor bijbaantjes nooit aangenomen."

'Oneerlijk'

Sinds 2015 mogen Nederlandse gemeenten zelf bepalen hoeveel geld zij uitkeren aan studerende inwoners die door hun beperking niet of nauwelijks kunnen werken naast hun studie. Daarnaast mogen de gemeenten ook zelf bepalen onder welke voorwaarden studenten recht hebben op deze toelage.

Deze regelgeving leidde tot grote verschillen tussen de gemeenten. "Studenten met een beperking krijgen in Amsterdam 210 euro in de maand en in Alkmaar krijg slechts 42 euro. Dat is gewoon echt niet eerlijk", zegt Job.

Gemeenten kregen vorig jaar in totaal 29 miljoen euro van het Rijk voor studenten met een arbeidsbeperking. Maar bij die studenten kwam nog geen twee miljoen euro terecht. En dat is een doorn in het oog van de studentenvakbond LSVB. "Het is een heel kwetsbare groep. De hoogte van die toelage maakt verschil of je wel of niet kunt studeren", zegt Carline van Breugel, voorzitter van de LSVB.

Centraliseren

Behalve de verhoging gaat het kabinet nu ook kijken of de studietoelage in de toekomst centraal geregeld kan worden. De studentenvakbond ziet het liefst dat de Dienst Uitvoering Onderwijs deze verantwoordelijk krijgt toegewezen. Maar daar zal zeker nog een paar jaar overheen gaan.

In de tussentijd blijven de gemeenten verantwoordelijk voor het toewijzen en uitbetalen van de toelage. Rebecca blijft er bij haar gemeente bovenop zitten. Zij heeft vandaag al vragen gestuurd aan het college van Wassenaar. "Ik ben benieuwd wanneer Wassenaar de studietoelage voor ons gaat verdriedubbelen."

'Walvis onder de vliegtuigen' kwam te laat, maar misschien ook te vroeg

do, 14/02/2019 - 17:12

"Een heel mooi pompeus ding" noemt vliegtuigspotter Gert Jan Staphorst de Airbus A380, het passagiersvliegtuig met de meeste capaciteit ooit gebouwd. Vandaag werd bekend dat Airbus met de productie gaat stoppen omdat er te weinig vraag naar is. Het bedrijf dacht er ooit wel 1500 te kunnen bouwen, maar de productie bleef steken op zo'n 300. Waar ging het mis?

Op Schiphol landen iedere dag twee of drie A380's, weet Staphorst, die bijna iedere week op de luchthaven staat. "Het is zo'n groot gevaarte. We vergelijken hem met een walvis, je ziet echt wat aankomen." Voorlopig hoeven de vliegtuigspotters nog geen afscheid te nemen van de A380. De toestellen hebben een lange levensduur van wel 25 tot 30 jaar.

In 2010 landde voor het eerst een A380 in Nederland:

Achteraf is duidelijk dat vliegtuigmaatschappijen al bij het debuut van de zware viermotorige A380 voor kleinere tweemotorige toestellen begonnen te kiezen. De technologische verbeteringen gingen zo snel dat een nieuwe generatie vliegtuigen ook met twee motoren lange afstanden kon afleggen.

Dat is niet alles. Door die betere technologie zijn de motoren ook betrouwbaarder geworden, zegt luchtvaartdeskundige Joris Melkert van de TU Delft. Daardoor kon de internationale luchtvaartautoriteit ICAO de regelgeving voor tweemotorige vliegtuigen aanpassen. "Ze mogen steeds langere afstanden vliegen zonder dat er een vliegveld in de buurt is voor noodlandingen. Vroeger mochten ze tot op een uur van een vliegveld vliegen, later twee, toen drie uur. Zo is dat de afgelopen twintig jaar steeds verder opgerekt."

Volgens Melkert is de A380 eigenlijk te laat gekomen. "Met de kennis van nu kun je zeggen dat de ontwikkeling van zo'n groot toestel niet de handigste zet was. Maar in die tijd speelde, net als nu, de concurrentie tussen Airbus en Boeing een belangrijke rol."

De beide vliegtuigbouwers hadden een verschillende filosofie. "Airbus zei: we zien een grote stroom passagiers aankomen die met grote vliegtuigen tussen grote luchthavens willen vliegen. Boeing zei: we hebben juist kleinere vliegtuigen nodig die direct van het ene kleine vliegveld naar het andere vliegen en de grote luchthavens mijden, point to point, heet dat"

Airbus bouwde de enorme A380, Boeing de kleinere tweemotorige Dreamliner. Beide bedrijven bleken een beetje gelijk te krijgen, maar de Europese vliegtuigbouwer trok met de slecht verkopende A380 aan het kortste eind. "Dus Airbus zette de afgelopen jaren ook in op de kleinere A350, die ook point to point kan vliegen, om de concurrentie aan te gaan."

Paradepaardje

Grote viermotorige vliegtuigen lijken hun beste tijd gehad te hebben. Ook de Boeing 747 verdwijnt langzaam van de luchthavens. Maar misschien niet voor altijd.

"De Airbus A380 kwam te laat, maar misschien ook te vroeg", denkt Melkert. "Je ziet dat de passagiersstroom toeneemt, dat grote luchthavens willen uitbreiden maar dat niet meer kunnen. Misschien is er over tien jaar weer behoefte aan die heel grote vliegtuigen. Dan hoeft Airbus die ontwikkelingskosten niet meer opnieuw te maken." Die lopen al snel in de miljarden.

Dan moet Airbus straks nog wel over de productiemallen en vooral de technische kennis beschikken. De onderdelen van het toestel worden op verschillende plekken in verschillende landen gemaakt. "En de kennis die mensen hebben verdwijnt op den duur. Dat is een risico."

Voorlopig is het hoe dan ook einde verhaal voor nieuwe A380's. Vliegtuigspotter Gert jan Staphorst vindt het nu al zonde. "Het is toch het paradepaardje van Airbus. Maar aan de andere kant, wie weet wat de vliegtuigbouwers de komende jaren weer voor nieuws ontwikkelen."

Rabobank maakt 3 miljard winst, schaamte bij topman over boete

do, 14/02/2019 - 14:38

Rabobank profiteert van de gunstige economische omstandigheden en heeft in een jaar ruim 3 miljard euro winst gemaakt. Dat is een plus van 12 procent vergeleken met een jaar geleden.

De bank heeft gesneden in de kosten. Er verdwenen bijna 1900 voltijdsbanen, oftewel 4 procent van het totaal. Er kwam meer spaargeld binnen, ondanks de historisch lage rentetarieven.

Deze week bleek dat Rabobank een boete heeft gekregen van 1 miljoen euro, omdat er fouten zijn gemaakt bij de controle op witwassen. De klantenbestanden waren niet op orde. Eerder moest ING een schikking betalen van 775 miljoen euro omdat de bank zijn poortwachtersfunctie niet goed vervult.

"Ik vind die boete heel erg vervelend", zegt topman Wiebe Draijer. "We willen het gewoon goed doen en dat hoort bij de functie van een bank als poortwachter. Eigenlijk vind ik de schaamtekant van die boete veel groter dan het bedrag zelf."

De bank is op zoek naar 250 werknemers extra om te helpen bij de controles. Er zijn nu al 1000 mensen aan de slag bij de klantencontrole, Customer Due Diligence geheten. Ook andere banken zijn hun controles aan het aanscherpen. ABN Amro zet 85 miljoen euro daarvoor opzij en huurt honderden extra medewerkers in.

Pagina's